Thứ Bảy, 23 tháng 11, 2019

Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam tri ân các nhà giáo

dự buổi lễ có PGS.TS Phạm Vũ Khánh, Cục trưởng CụC Y dược cổ truyền, Bộ Y tế, cũng lãnh đạo các BV trung ương, các giảng sư thỉnh giảng; Đại diện một số lãnh đạo đến từ các Bệnh viện Trung ương, Hà Nội; các Vụ, Cục, đơn vị trực thuộc Bộ Y tế, Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Về phía Học viện có PGS.TS. Phạm Quốc Bình, Phó Giám đốc Học viện; PGS.TS. Đoàn Quang Huy, Phó Giám đốc Học viện và các đời phụ thân của Học viện;các thầy cô là giảng sư thỉnh giảng của Học viện; đại diện BCH Công đoàn, Đoàn Thanh niên, lãnh đạo các phòng, ban bộ môn, đơn vị cùng toàn thể cán bộ, giảng sư, công chức, viên chức của Học viện.

Phát biểu tại buổi lễ, PGS.TS Phạm Quốc Bình - Phó Giám đốc Học viện nhấn mạnh, đây là dịp để cán bộ giảng viên, sinh viên, học viên gặp gỡ, cùng nhau ôn lại những ngày tháng công tác, dìu dắt các thế hệ học trò.PGS.TS Phạm Quốc Bình cho biết, năm học 2019- 2020, Học viện Y dược khoa cựu truyền Việt Nam đạt được nhiều kết quả trên cả hai bình diện: Chất lượng và số lượng. Trong tổng số gần 600 giảng viên, CBCNV Học viện, đã có 12 PGS; 37 TS, BSCKII; 114ThS, BSCKI và 125 cử nhân… Đặc biệt, Học viện cũng không ngừng nâng cao chất lượng hàng ngũ giảng sư trong chuyên môn, nghiệp vụ.

Trong những năm qua, thầy và trò Học viện tiếp kiến đẩy mạnh xây dựng và thực hành các công trình nghiên cứu khoa học cấp Bộ, cấp cơ sở; thực hành đào tạo đạt chuẩn đầu ra trong đào tạo đối với các đối tượng sinh viên các ngành: y khoa cựu truyền, y đa khoa, dược sỹ và sau đại học.

Phát biểu tại lễ tri ân, PGS.TS. Phạm Vũ Khánh, Cục trưởng Cục Quản lý Y dược cổ truyền gửi lời chúc mừng tới toàn thể các thầy cô các em sinh viên nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11.Trong giáo dục, thầy cô giáo là người đã dậy dỗ chúng ta nên người, còn trong công tác khám, chữa bệnh thì người bệnh chính là người thầy dạy chúng ta” thành thử phải hết lòng thương yêu người bệnh. Hy vọng tập thể Học viện Y dược khoa cựu truyền Việt Nam tiếp phát huy những thế mạnh để đạt được nhiều kết quả cao hơn trong thời kì tới.

H.Q

Những điều cần biết khi ăn gỏi sứa biển

Sứa là động vật không có xương sống, sống ở biển hay những nơi nước mặn. Sứa còn sống chứa nhiều độc tố và khi chạm phải, con người sẽ bị dị ứng.

Độc tố của sứa biển, thường tập hợp ở các xúc tu, chúng dùng các tế bào châm được gọi là nematocyst. Các tế bào này đều rất nhỏ và có độc. Một số loài sứa có đến hàng triệu nematocyst trong xúc tu, được sử dụng khi sứa bắt mồi và tự bảo vệ.

Sau chừng 15 phút chạm phải sứa, nạn nhân có thể bị ngứa ở bàn tay, bàn chân, trên da nổi ban đỏ từng vùng, nổi mày đay toàn thân, phù quineke ở mắt, môi, mặt, thanh quản nên ngạt thở, mạch nhanh, yếu...

Ngộ độc sứa biển tai hại tính mệnh

Thể nhẹ

Khi bị sứa cắn, các độc tố này sẽ ngấm qua da người xâm nhập vào cơ thể. Nếu nhẹ, nạn nhân chỉ có phản ứng ngoài da, tại chỗ nổi rát, mẩn đỏ và ngứa nhiều, toàn thân sẽ cảm thấy khó chịu. Tuy nhiên không nên quá lo lắng trong trường hợp này.

Thể tối cấp

Tai biến xảy ra ngay thức thì sau khi độc tố của sứa biển thâm nhập vào máu nạn nhân. Nạn nhân nôn nao, nhức đầu, tức ngực, tím tái, vã mồ hôi, khó thở nhanh, buồn nôn, nôn khan, đau bụng và tiêu lỏng nhiều lần, mạch nhanh, nhỏ, áp huyết tụt.

Nạn nhân đi vào thể tơ mơ, nhiều khi co giật, có thể hôn mê cần đưa ngay vào bệnh viện để chống sốc phản vệ.

Thể cấp hay bán cấp

Sau chừng 15 phút chạm phải sứa, nạn nhân ngứa ở bàn tay, bàn chân, trên da nổi ban đỏ từng vùng, nổi mày đay toàn thân, phù quineke ở mắt, môi, mặt, thanh quản nên ngạt thở, mạch nhanh, yếu.

Tim đập nhanh đều, áp huyết hạ thấp, ho khan, khó thở khò khè. Thanh quản phù gây khó thở. Nạn nhân buồn nôn, đau bụng, tiêu chảy, chảy nước mắt, chảy nước mũi, vã mồ hôi. Đây là biểu lộ sốc phản vệ, cần đưa ngay vào bệnh viện chống sốc.

Sứa biển rất mát và bổ nhưng nếu là sứa tươi thì cần phải qua chế biến đúng cách, nếu không các độc tố trong sứa có thẩy gây ngộ độc, tai hại tới tính mạng người ăn. Ảnh: minh họa

Để đảm bảo phòng chống ngộ độc thực phẩm, Cục An toàn thực phẩm khuyến cáo người dân không dùng sứa biển tươi chưa qua chế biến làm thức ăn, làm gỏi ăn sống,

Đặc biệt không sử dụng sứa (kể cả sứa đã qua chế biến) làm thức ăn cho trẻ con. Chỉ sử dụng sứa biển đã qua chế biến đúng cách.

Quá trình chế biến sứa tươi phải được ngâm qua 3 lần trong nước muối và phèn, khi nào thịt sứa chuyển sang mầu đỏ nhạt hoặc vàng nhạt thì mới đem sử dụng để chế biến làm thức ăn.

Ngoài ra, khi bạn ăn sứa đã được ép khô, loại này thường được bán nhiều trong các cửa hàng hay siêu thị, tốt hơn hết bạn cũng nên rửa thật sạch trước khi chế biến. Cách làm này có thể giúp hạn chế những hóa chất được dùng trong quá trình sơ chế sứa, tốt cho sức khỏe hơn.

Thanh Loan

Bài thuốc trị viêm da cơ địa

Theo thống kê, có tới 45% VDCĐ do di truyền. bác mẹ bị VDCĐ thì 80% con cũng bị VDCĐ. Ngoài ra, nguyên tố khí hậu , môi trường làm da bị mất nước và sừng hóa; tiếp xúc với hóa chất gột rửa, kem mỹ phẩm... làm thương tổn đến tế bào da; thiếu dinh dưỡng hay rối loạn hấp thụ các vitamin A, C, D, E mà gây nên VDCĐ.

VDCĐ tuy không nguy hiểm đến sức khỏe nhưng làm cho người bệnh gặp nhiều phiền toái trong sinh hoạt hàng ngày và thiếu tự tín trong giao tế. VDCĐ không dễ điều trị dứt điểm nhất khi phải dùng những thuốc corticoid gây nhiều tác dụng không mong muốn cho người bệnh. Thuốc có cỗi nguồn thảo dược tự nhiên lại có những ưu điểm và hiệu quả cao trong điều trị bệnh VDCĐ.

Người bệnh VDCĐ thường có triệu chứng: da khô ráp dày sừng, bong vẩy, hay sưng tấy, có khi nổi mụn và tấy đỏ, da khô bị nứt nẻ bong vẩy tầng lớp có khi chảy máu, đau nhức, nhất là khi có nhiễm khuẩn thành những mụn nước dưới da ngứa và lan rộng. thương tổn ở nhiều vị trí khác nhau trên cơ thể nhưng rõ rệt nhất là ở vùng lòng bàn tay, lòng bàn chân, ngón tuỳ thuộc và các nếp gấp lớn, cẳng thủ túc, bắp đùi, mông, bẹn, bụng, trên mặt,...

Kinh giới là vị thuốc trong bài “Kinh phòng bại độc tán” trị viêm da cơ địa.

Kinh giới là vị thuốc trong bài “Kinh phòng bại độc tán” trị viêm da cơ địa.

Các bài thuốc hay dùng trị VDCĐ:

Bài 1 - Tiêu phong tán: đương quy 10g, phòng phong 8g, tri mẫu 8g, thuyền thoái 6g, khổ sâm 10g, kinh giới 10g, ngưu bàng tử 8g, thương truật 12g, thạch cao 8g, sinh địa 12g, cam thảo 4g. Có thể thêm kim ngân hoa 12g, bồ công anh 12g, sài đất 12g, rau má 12g, thổ phục linh 12g... Tác dụng: thanh nhiệt trừ thấp. Trị phát ban ngứa, Eczema, đám mẩn trên da sắc đỏ hay khắp người có ban ngứa, có khi chảy nước.

Bài 2 - Kinh phòng bại độc tán: khương hoạt 8g, sài hồ 8g, chỉ xác 8g, kinh giới 8g, cát cánh 6g, độc hoạt 8g, phục linh 12g, phòng phong 8g, xuyên khung 8g, cam thảo 4g. Gia hoàng liên 8g, hoàng cầm 8g, bồ công anh 12g, liên kiều 8g, ngân hoa 12g, khổ sâm 10g, thuyền thoái 4g, bạch tiên bì 8g... Sắc uống. Bài thuốc có tác dụng tán phong trừ thấp, thanh nhiệt giải độc. Trị mề đay, VDCĐ, eczema, viêm da nhiễm khuẩn...

Bài 3 - Thanh dinh thang: đảng sâm12g, mạch đông 12g, hoàng liên 8g, liên kiều 10g, trúc diệp 8g, đan sâm 10g, ngân hoa 12g. Gia thêm phù bình 12g, đơn tướng quân 12g, sài đất 12g, rau má 12g, thương nhĩ tử 12g, tang bạch bì 12g... Sắc uống. Tác dụng: thanh dinh trừ thấp nhiệt, dưỡng âm dưỡng huyết. Trị viêm da, ban dị ứng...

Bài 4 - Tiêu độc thang: bồ công anh 16g, sài đất 16g, kim ngân dây 12g, thương nhĩ tử 12g, cam thảo dây 12g. Sắc uống. Trị chốc lở , mụn nhọt...

Bài 5 - Ráy dại hồng đơn cao: củ ráy dại 50g, hồng đơn 30g, dầu trẩu 250ml. Củ ráy dại rửa sạch thái mỏng cho vào dầu trẩu đun sôi kỹ, khi củ ráy cháy đen bã nổi lên, vớt bỏ bã, cho hồng đơn đã được rang khô vào quấy đều, tiếp chuyện đun nhỏ lửa tới khi thành chất lỏng thật mượt (hoặc thả ít cao đó vào nước nguội sờ không dính tay) là được. Cao đang nóng phun nước vào (vừa phun vừa quấy) để khử chất độc trong cao. Mỗi ngày rửa và bôi thuốc vào da thương tổn 1 lần.

Bài 6 - Cao nghệ vàng ráy dại: củ nghệ vàng 40g, củ ráy dại 40g, sáp ong 80g, dầu vừng 160g. Nghệ, ráy rửa sạch, thái mỏng cho vào dầu vừng đun cháy đen, bã nổi lên vớt bỏ rồi cho sáp ong vào đun quấy cô cho đặc sệt như cao. Hàng ngày rửa sạch rồi bôi cao ngày 1 lần.

để ý: Bệnh VDCĐ liên tưởng tới dị ứng nên bệnh nhân để ý kiêng tiếp xúc với các hóa chất gây dị ứng, mỹ phẩm, lông thú; hay các thực phẩm dễ gây dị ứng như tôm cua, mực, nhộng tằm, da gà. Vệ sinh và để ý giữ ẩm cho da. Hàng ngày nên uống đủ nước, ăn uống đủ dinh dưỡng, không để thiếu các chất nhất là vitamin.

TS.BSCK2. Trần Lập Công

Đảng bộ Bộ Y tế: Hội nghị học tập, quán triệt Nghị quyết Trung ương 11 khóa XII

Đến dự hội nghị về phía Đảng bộ Khối các cơ quan Trung ương có đ/c Đỗ Quang An, Phó Bí thư Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương, đ/c Đinh Xuân Tùng, Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng ban Tổ chức Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương, về phía Đảng bộ Bộ Y tế có đ/c Phạm Văn Tác, Ủy viên Ban Cán sự Đảng Bộ Y tế, Phó Bí thư Đảng ủy Bộ Y tế, đ/c Nguyễn Minh Lợi, Phó Bí thư thường trực Đảng ủy Bộ Y tế, cùng các đ/c là Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ Bộ, các đ/c bí thơ, Phó bí thơ, cấp ủy viên các đảng ủy, chi ủy trong toàn Đảng bộ Bộ…

Đ/c Đỗ Quang An, Phó Bí thư Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương phát biểu tại Hội nghị.

Tại Hội nghị, đ/c Đỗ Quang An, Phó bí thơ Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương đã truyền đạt những nội dung căn bản của Hội nghị Trung ương 11 khóa XII, trong đó nhấn mạnh về ý nghĩa và tầm quan trọng của các Dự thảo thưa chính trị và dự thảo thưa 10 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng giang san trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ sung, phát triển năm 2011), Dự thảo vắng tổng kết thực hiện Chiến lược phát triển kinh tế - từng lớp 10 năm 2011 – 2020, xây dựng Chiến lược phát triển kinh tế - tầng lớp 10 năm 2021 – 2030…

Cũng tại Hội nghị 2 đ/c đảng viên của Đảng bộ Bộ Y tế đã vinh diệu được nhận Kỷ niệm chương vì sự nghiệp xây dựng Đảng Khối các cơ quan Trung ương.

Đ/c Đinh Xuân Tùng, Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng ban Tổ chức Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương đã quán triệt các nội dung về kiểm điểm, đánh giá, xếp loại chất lượng hằng năm đối với tổ chức đảng, đảng viên trong Đảng bộ Khối các cơ quan Trung ương tới các đảng viên trong Đảng bộ Bộ Y tế để thực hành trong dịp cuối năm nay.

PV

Rau cỏ một thời

Ngoài những thứ vô cùng thiết thân trên ấy, còn 2 thứ nữa luôn có mặt, là cái bu gà và mấy gốc dọc mùng.

Hai cái xe ấy là cả gia tài của nhà tôi: 4 cái ba lô áo quần xoong nồi của cải chằng vào nhau treo hai bên cái đèo hàng, hai anh em tôi ngồi trên ấy, chân ngắn chút mà phải dạng choàng lên 2 cái ba lô nên rất mỏi, ba mẹ tôi mỗi người một xe kĩu kịt đạp. Đến nơi tản cư, nhà dân hoặc nhà tập thể tranh tre nứa lá của cơ quan làm trước đấy, thì một trong những việc quan yếu của mẹ tôi là kiếm chỗ có nước để trồng mấy gốc dọc mùng ấy xuống, ba thì loay hoay làm chuồng gà.

Dọc mùng nhà tôi hay trồng suốt những ngày ấy là loại màu đỏ, chính xác là tím đỏ. Phải nói thế vì sau này tôi thấy có loại dọc mùng trắng. Gặp nơi đất tốt, sẵn ẩm, có cây cao ngang đầu tôi, chúng tôi chơi đánh trận giả toàn chui vào đấy trốn.

Dọc mùng khéo chế biến có thể ra được những món ăn ngon rất độc đáo khó quên.

Dọc mùng khéo chế biến có thể ra được những món ăn ngon rất độc đáo khó quên.

Dọc mùng là thức ăn của gia đình tôi suốt thời bom đạn ấy. thường nhật thì xào, nấu canh suông, có khách ngả con gà thì nó được xào với lòng, nấu canh với xương gà...

Cùng họ với nó có khoai nước, khoai ngứa, ráy vân vân. Nó có hai đặc tính khác các loại kia, một là dai, dai mới vò được, và hai là, đã vò rồi thì không ngứa nữa.

Dọc mùng cắt vào, tước vỏ rồi thái lát nghiêng, xong cho muối hạt vào và cứ thế vò, cho nó thật kiệt đi thì rửa nước sạch rồi lại vắt kiệt đi là dùng được.

Mẹ tôi có biệt tài chế biến ra các món ăn từ dọc mùng. Ngoài nấu canh với chân, đầu gà (vịt), xào với lòng... khi nhà có khách, thì ngày thường bà nấu mẻ, nấu với hến, xào tóp mỡ... Tóm lại nó là thứ thức ăn thời trân của nhà tôi thời ấy. Hôm nào đến kỳ đào củ để trồng mới thì có món chè dốt nát bên cạnh rổ củ luộc, hoặc nướng...

Ăn đến phát... kinh, khi về quê nội sau năm 75 thì không thấy cây dọc mùng nữa, nhưng lại có một cây họ với nó, chóp môn. Nó là cây khoai nước ngoài Bắc, không ngứa lắm. Nói thêm, ngay cả khoai ngứa mẹ tôi cũng xử lý thành những món ăn ngon mà một trong những nguyên tắc là khi nấu không được... nhúng đũa vào. Nếu nhúng đũa ngay thức thì nó ngứa đến... tụt lưỡi, đến rách họng, còn không nhúng, nó ngứa... lăn tăn, ăn xong cả tiếng vẫn... dìu dịu ngứa. Thời đói khổ, có mà ăn là tốt rồi, ngứa lăn phăn là muỗi. Cái vòi non của nó ấy, nơi gọi nõn, nơi gọi dãi, nghĩa là cái mầm rất dài của nó quấn những cái nõn non chưa thành lá, mẹ tôi chế biến thế nào mà ăn rất ngon, dù ngay khi chưa làm gì, cầm vào tay là nó đã ngứa đến phát cuồng rồi.

Thì trở lại, ở Huế có món chóp môn.

Ở vùng nông thôn Thừa Thiên Huế có mấy món mà bà con hay muối để dùng dần, một là măng vòi, nghĩa là những cái tay tre ấy, lấy cái phần non đầu cành của nó, muối chua. Thứ 2 là cây môn, trồng ngàn ngạt, cũng để lấy cọng muối, củ luộc ăn. Và thứ 3 nữa là cây chột nưa, cái cây nức tiếng nhờ... thơ Tố Hữu: Ăn đi vài con cá, dăm bảy cái chột nưa...

Những thứ muối chua này, nấu canh thì tuyệt. Trưa nắng, mớ cá đồng, hoặc mấy con cá biển, nước sôi lên, thả chóp môn muối vào, thả cá vào, mắm muối nữa. Ớt bột chưng, đúng ớt Huế ấy, đổ vào. Xong béng. Chua và ngọt. Cơm và mồ hôi. hào hển và xuýt xoa... Huế thời... đói.

Nhưng giờ về quê, một trong những món đầy tớ ăn là... chạch (quê tôi gọi là cá zét), hoặc cá hẻn, kho chóp môn muối. vậy mà khó kiếm nhé, là chóp môn muối ấy. Chợ không phải lúc nào cũng có bán cái món một thời ăn tê lưỡi (vì lăn phăn ngứa) này, cũng ít nhà muối. Cô em dâu nể anh phóng xe đi khắp xóm xin, vậy mà bữa có bữa không. Tôi nói thật, cơm gạo quê, ăn với chóp môn muối chua kho chạch, tốn kinh khủng.

Mà nó, dọc mùng ấy, hoá ra hoàn toàn không phải chỉ là món ăn của thời đói khổ, thay rau và thay... cơm. Ra Hà Nội, la liệt các quán treo biển rất đậm: Bún dọc mùng, miến dọc mùng... Mỗi bát được bà chủ nhúm cho vài lát dọc mùng, ăn hết xin thêm còn bị nguýt. Cái quán gì bún chửi cũng chỉ là bún với lưỡi, chân giò với dọc mùng thôi thế mà phát khổ phát sở vào ăn để vừa ăn vừa nghe... chửi.

Tôi sau này học mẹ, đi đâu cũng vác theo mấy thứ xứ Bắc: Mẻ, dọc mùng, mắm tôm đen... dù toàn ở tỉnh thành. Nhà tôi ở bây giờ, trước có miếng đất trống, thả mấy gốc dọc mùng, mùa mưa tốt um lên. hãn hữu làm bữa, xào lòng gà, nấu canh cá. Hôm nào có bạn nhậu, làm bữa miến vịt, có hẳn một rổ ụ dọc mùng, chứ không phải lắc rắc vài sợi như quán bún chửi Hà Nội, phải “cập nhật” cách ăn cho bạn nhậu, chứ trong này, dọc mùng toàn cho... lợn. Bạn tôi vừa ăn vừa khen, thế ra lợn bấy lâu sướng thật, mình còn thấy ngon thế thì lợn thấy ngon đến như thế nào? Vấn đề là mấy năm nay miếng đất ấy bị bê tông, một cái nhà 2 tầng làm ở đấy, có một con đường bê tông. Chiều nay, sau mấy cơn mưa đầu mùa, ô kìa, ở kẽ nứt của tảng bê tông, mấy cây dọc mùng nhô lên. thì ra, nó có một nhựa sống khủng khiếp thật...

Văn Công Hùng